Đặc điểm hệ gen của SARS-CoV-2 lưu hành tại Việt Nam giai đoạn 2024–2025
Nguyễn Phương Anh; Nguyễn Vũ Sơn; Ưng Thị Hồng Trang; Lê Thị Thanh; Trần Thị Thu Hương; Vương Đức Cường; Nguyễn Lê Khánh Hằng; Lê Thị Quỳnh Mai; Hoàng Vũ Mai Phương (2026). Đặc điểm hệ gen của SARS-CoV-2 lưu hành tại Việt Nam giai đoạn 2024–2025. Y học Dự phòng, 36(2), 26-36. https://sti.vista.gov.vn/publication/view/dac-diem-he-gen-cua-sars-cov-2-luu-hanh-tai-viet-nam-giai-doan-20242025-62394d73e6e40afda0662d2227d72a81-503662.html
Tóm tắt
Nghiên cứu nhằm mục đích mô tả đặc điểm bộ gen của các biến thể SARS-CoV-2 lưu hành tại Việt Nam trong giai đoạn 2024-2025 nhằm theo dõi sự tiến hóa của virus sau đại dịch. Các nhà khoa học đã phân tích 82 trình tự bộ gen hoàn chỉnh của SARS-CoV-2 thu thập từ bốn bệnh viện và ba Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật (CDC) ở các khu vực Bắc, Tây Nguyên và Nam Việt Nam. Dữ liệu được giải trình tự bằng nền tảng Illumina thế hệ tiếp theo. Kết quả cho thấy, vào năm 2024, năm phân dòng Omicron được phát hiện, bao gồm JN.1, JN.1.11.1, KP.3, LF.7 và NB.1.8.1. Đến năm 2025, phân dòng NB.1.8.1 trở nên chiếm ưu thế, chiếm 83,6% số trình tự, trong khi các phân dòng khác như JN.1, KP.3.1.1, XEC, LF.7, MV.1, LP.8.1 và XPG cũng được ghi nhận. Phân tích bộ gen cũng chỉ ra sự gia tăng đáng kể số lượng đột biến axit amin, từ trung bình 16,7 đột biến vào năm 2024 lên 33,3 đột biến vào năm 2025. Những phát hiện này chứng minh sự tiến hóa và đa dạng hóa liên tục của các dòng Omicron tại Việt Nam, đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của việc giám sát bộ gen liên tục để phát hiện sớm các biến thể mới nổi
Thông tin thư mục
Từ khóa
Đặc điểm; Hệ gen; SARS-CoV-2