Một số tự kháng thể ngoài tiêu chuẩn phân loại EULAR/ACR 2019 ở người bệnh lần đầu được chẩn đoán Lupus ban đỏ hệ thống
Nguyễn Hoàng Phương; Nguyễn Thuý Nga; Lê Văn Hiệp; Nguyễn Ngọc Hải; Nguyễn Thị Thu Hà; Lê Đình Tùng; Bùi Văn Dân (2025). Một số tự kháng thể ngoài tiêu chuẩn phân loại EULAR/ACR 2019 ở người bệnh lần đầu được chẩn đoán Lupus ban đỏ hệ thống. Tạp chí Nghiên cứu y học (Đại học Y Hà Nội), 197(12), 20-28. https://sti.vista.gov.vn/publication/view/mot-so-tu-khang-the-ngoai-tieu-chuan-phan-loai-eularacr-2019-o-nguoi-benh-lan-dau-duoc-chan-doan-lupus-ban-do-he-thong-6733bb671c5d2d95d188b0fdccf4caa5-503010.html
Tóm tắt
Lupus ban đỏ hệ thống (SLE) là bệnh tự miễn mạn tính đặc trưng bởi sự sản xuất nhiều loại tự kháng thể gây tổn thương đa cơ quan. Ngoài các tự kháng thể trong tiêu chuẩn phân loại EULAR/ACR 2019, các kháng thể như SSA, SSB, C1q, cANCA và pANCA có thể giúp ích trong chẩn đoán phân biệt hoặc bệnh lý tự miễn đồng mắc và tiên lượng bệnh, song còn ít được nghiên cứu ở Việt Nam. Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 58 trường hợp SLE mới chẩn đoán (8/2024 – 8/2025) cho thấy tuổi trung bình 33 ± 16, nữ giới chiếm 89,7%. Các biểu hiện lâm sàng thường gặp là tổn thương huyết học (82,8%), da–niêm mạc và thận (48,3%). Các tự kháng thể ngoài tiêu chuẩn phân loại có tỷ lệ lưu hành cao: SSA (69%), C1q (62,5%), cANCA (34%), pANCA (16,7%) và SSB (11,6%). Kháng thể SSB và C1q dương tính liên quan có ý nghĩa với tổn thương thận. ANCA dương tính cũng liên quan với sự giảm Hb và bổ thể. Các tự kháng thể ngoài tiêu chuẩn phân loại EULAR/ACR 2019 xuất hiện với tần suất đáng kể, liên quan đến một số tổn thương cơ quan đặc trưng trong SLE như thận và huyết học. Việc bổ sung các dấu ấn này có thể giúp hoàn thiện đánh giá kiểu hình và nâng cao khả năng phân tầng nguy cơ ở người bệnh SLE.
Thông tin thư mục
Từ khóa
Lupus ban đỏ hệ thống; Kháng SSA; Kháng SSB; Kháng C1q; Phân loại EULAR/ACR 2019